Kırgızistan’ın Isık Gölü’nde gerçekleştirilen derinlik araştırmaları, erken 1400’lü yıllarda meydana gelen bir depremin ardından sular altında kalmış olan bir İpek Yolu kasabasına dair önemli bulgular ortaya çıkardı. Rusya ve Kırgızistan Bilim Akademileri’nin iş birliğiyle yürütülen bu çalışmada, kentin cadde yapıları, kamu binaları ve geniş bir mezarlık alanı gün yüzüne çıkarıldı.
SU ALTI TEKNOLOJİSİYLE KEŞFİ YAPILDI
Maksim Menshikov ve Valery Kolchenko liderliğindeki araştırma ekibi, gölün kuzeybatısındaki Toru-Aygyr kompleksini inceledi. Kullanılan sualtı dronları, dalgıçlar ve sondaj ekipmanları sayesinde, kasabanın dört ana bölgesinin haritası çıkarıldı. Elde edilen bulgular arasında, pişmiş tuğlalardan yapılmış duvarlar, taş değirmenler ve çeşitli mimari parçalar yer alıyor. Bu kalıntılar, kasabanın cami, hamam ve medrese gibi büyük kamu yapıları barındıran gelişmiş bir ticaret merkezi olduğunu gösteriyor.
MEZARLIK GÜN YÜZÜNE ÇIKARILDI
UNESCO’nun İpek Yolu mirası olarak kabul edilen bu önemli bölgede, yaklaşık 14 dönümlük tarihi bir Müslüman mezarlığı da keşfedildi. Buradaki kalıntılar, dalgaların aşındırıcı etkisi nedeniyle koruma altına alındı. Laboratuvar ortamında yapılacak incelemelerin, Orta Çağ toplumunun kökenleri ve beslenme alışkanlıkları hakkında önemli bilgiler sağlaması bekleniyor. Resmi raporlar, bölgedeki inançların çeşitliliğini de ortaya koyuyor; Tengrizm, Budizm ve Nesturi Hristiyanlığı gibi farklı dini inançların varlığı belgelenmiş durumda.
DEPREMİN TARİHİ İÇİN ÇALIŞMALAR SÜRÜYOR
Isık Göl, dışarıya akıntısı olmayan kapalı bir havza niteliği taşıyor ve 15. yüzyılın başlarında meydana gelen büyük bir depremin ardından derin sular altında kalmış. Sismik aktivitelerin etkisiyle kasabanın üzeri zamanla alüvyonlarla örtüldü. Bilim insanları, gölden çıkarılan ahşap kirişler üzerinde gerçekleştirilecek ağaç halkası analizi ve radyokarbon testleriyle bu felaketin kesin tarihini belirlemeye çalışıyor. Arkeologlar, suyun erozyon etkisiyle yok olma tehlikesi yaşayan bu tarihi yerleşimi belgelerken, çalışmaları büyük bir titizlikle sürdürüyor.
